Sur içi, sur dışı ve göl kıyısı: üç ayrı İznik
İznik'in tarihi merkezi, yaklaşık beş kilometre uzunluğundaki çift duvarlı surların içinde kalır. Surların dört ana kapısı pusulaya göre dizilmiştir: kuzeyde İstanbul Kapısı, doğuda Lefke Kapısı, güneyde Yenişehir Kapısı, batıda ise bugün ayakta olmayan Göl Kapısı. Atatürk Caddesi İstanbul Kapısı'nı Yenişehir Kapısı'na, Kılıçaslan Caddesi göl tarafını Lefke Kapısı'na bağlar. İki cadde kent merkezinde kesişir ve sur içindeki sokak ağı bu iki eksenden dallanır.
Selçuk, Yeşil Camii, Eşrefzade, Mustafa Kemal Paşa, Mahmut Çelebi, Beyler ve Yenimahalle, İznik'in merkez mahalleleridir. Sur içinde yapılar çoğunlukla alçak katlı, bir kısmı bahçeli ve bitişik nizamdır. Sokaklar ana caddelerden ayrıldıktan sonra daralır, köşe dönüşleri keskinleşir ve iki araç yan yana geçemez hâle gelir. Sur içinde ören yerleri ve korunan yapı kalıntıları konut sokaklarıyla iç içedir; bir evin birkaç adım ötesinde çitle çevrili bir kazı alanı bulunabilir.
Surların dışı farklıdır. Özellikle yeni yapılaşmanın olduğu kesimlerde apartmanlar daha yüksek, yollar daha geniştir ve kapalı kasa kamyon bina önüne yanaşabilir.
Üçüncü İznik göl kıyısıdır. Kentin batısında göl sahili uzanır; Orhangazi'den güney kıyıyı izleyen yol üzerinde Müşküle ve Göllüce gibi yerleşimler bulunur. Boyalıca ve Elbeyli gibi merkez dışı yerleşimlerde de bahçeli, müstakil evler çoğunluktadır. Kıyıdaki evlerde zeytinlik ve meyve bahçeleri arasından giden yollar, büyük aracın dönüşüne her zaman izin vermez.
Bursa'dan İznik'e iki yol, surlarda tek darboğaz
Bursa'dan İznik'e iki makul güzergâh var. Biri Bursa–Yalova yolundan Orhangazi'ye çıkıp göl çevresinden İznik'e ulaşır. Diğeri Ankara Yolu'ndan Kestel sonrasında Yenişehir'e ayrılır ve kuzeye, İznik'e çıkar. Seçimi mesafeye göre değil adrese göre yaparız: surların kuzeyine ya da göl kıyısına yakın bir adres için Orhangazi yolu, güneydeki Yenişehir Kapısı tarafına yakın bir adres için Yenişehir yolu çoğu zaman daha mantıklıdır.
Uzun mesafenin İznik'teki etkisi başka ilçelerden farklıdır. Yolun kendisi günün bir kısmını alır, ama asıl süreyi ara araç aktarması tüketir. Bursa merkezden sabah erkenden çıkan bir ekip, aktarma noktasını kurup panelvan seferlerine başladığında günün önemli bölümünü yolda geçirmiş olur. İki uç da sur içindeyse, yani hem yükleme hem boşaltma aktarmayla yapılıyorsa, tek güne sıkıştırılan plan yorgun bir ekiple akşam saatlerine sarkar. Böyle işlerde yüklemeyi bir gün, boşaltmayı ertesi sabah yapmayı teklif aşamasında öneririz; kararı siz verirsiniz, fark teklifte ayrı satırda görünür.
Sur kapılarında ve surdaki geçişlerde aracın yüksekliği ve dönüş yarıçapı belirleyicidir. Keşifte aracın hangi geçişten gireceğini, nerede duracağını ve hangi yoldan çıkacağını yerinde belirleriz. Hafta sonları ve tatil dönemlerinde kent merkezinde ziyaretçi yoğunluğu arttığı için sur içi taşınmaları mümkünse hafta içine planlarız.
Göl kıyısındaki köylere giden yollar ise surlardaki darboğazın tersine açıktır ama yer yer dar ve virajlıdır. Uzun kasa araç bu yollarda karşıdan gelen bir traktör ya da otobüsle karşılaştığında geri manevra gerekebilir. Kıyı adreslerinde çoğunlukla kapalı kasa kamyon ya da kamyonetle çalışır, aracın evin önünde döneceği yeri keşifte kontrol ederiz.
Alçak katlı tarihi dokuda asansör değil, el ve omuz
Sur içindeki evlerin çoğu iki-üç katı geçmez. Bu yüzden dış cephe asansörüne nadiren ihtiyaç duyulur; asıl mesele, dar ve dik iç merdivenlerden, alçak kapı açıklıklarından geçmektir. Eski bir evde merdiven ahşap, basamak derinliği kısa olabilir. Ağır bir dolabı böyle bir merdivenden indirirken iki kişi yetmez; alt ve üst uca birer kişi, dönüş noktasına üçüncü kişi yerleştiririz.
Avlulu evlerde bir de avlu kapısı vardır. Taş duvara açılmış, çoğu zaman tek kanatlı bu kapılar bir çift kişilik yatağın ya da üçlü koltuğun geçişini belirler. Keşifte avlu kapısının genişliğini, eşiğin yüksekliğini ve kapının arkasındaki ilk dönüşü ölçeriz. Ölçü yetmiyorsa mobilyanın sökülebilen parçaları sökülür; sökülemeyen bir parça için duvar üstünden elle aktarma yapılacaksa bunu önceden konuşuruz.
Koruma alanındaki yapılarda başka bir hassasiyet var. Tescilli bir binanın cephesine asansör dayamak, sokağa uzun süre araç ya da ekipman bırakmak veya yapıya herhangi bir sabitleme uygulamak konusunda kısıtlar olabilir. Bu kısıtların kapsamı yapının durumuna ve güncel düzenlemelere göre değişir; kesin bilgiyi İznik Belediyesi'nden ve ilgili koruma bölge kurulu müdürlüğünden teyit etmenizi öneririz. Biz keşifte kapı kasalarını, taş eşikleri ve ahşap korkulukları kayıt altına alır, tamamını karton profil ve battaniyeyle kaplarız.
Sur dışındaki yeni apartmanlarda durum Bursa'daki benzer binalardan çok farklı değildir: asansörsüz orta katlarda merdivenle, dördüncü kat ve üstünde gerekirse mobil asansörle çalışırız. Göl kıyısındaki müstakil evlerde ise nem öne çıkar. Uzun süre kapalı kalmış yazlık tipi evlerde ahşap mobilyanın yüzeyi nem almış olabilir; bu parçaları streçle doğrudan sarmak nemi içeride hapseder. Önce kurulanır, sonra nefes alan battaniyeyle sarılır.
Ara araç aktarması nasıl yürür
Aktarma, basit görünen ama disiplin isteyen bir iştir. Kapalı kasa kamyon (35–45 m³) büyük aracın rahatça durabileceği bir noktaya konumlanır. Panelvan (8–12 m³) evin önüne kadar gider, yüklenir, aktarma noktasına döner ve yükünü kamyona boşaltır. 3+1 bir evde bu, adresin kamyona uzaklığına göre dört ile altı arasında panelvan seferi demektir. Her sefer yolun trafiğine ve sokağın dönüşlerine göre çeyrek saat ile yarım saat arası sürer.
Aktarma noktasının seçimi işin yarısıdır. Nokta eve ne kadar yakınsa sefer o kadar kısalır, ama kamyonun saatlerce durması trafiği kesmemeli ve ziyaretçi otoparklarını işgal etmemelidir. Keşifte adrese yakın iki-üç aday nokta belirler, en uygununu seçeriz. Aracın uzun süre duracağı yer kamuya ait bir alan ise belediyeden bilgi almanızı ve gerekiyorsa izin sürecini taşınma tarihinden önce başlatmanızı öneririz; başvuru koşulları ve süresi belediyeye göre değişir.
Eşya bu yöntemde iki kez yüklenip iki kez indirilir. Riskin arttığı yer tam burasıdır.
Bu riski üç kuralla yönetiriz. Birinci kural ambalaj katmanıdır: aktarmalı işte kırılgan grupta bir kat fazla balonlu naylon, mobilyada köşe koruyucu ve battaniye birlikte kullanılır. İkinci kural numaralandırmadır: ambalaj ustası her koliyi oda ve sıra numarasıyla işaretler, aktarma noktasındaki kişi kamyona giren her parçayı listeden düşer. Üçüncü kural gözetimdir: kamyon kapısı açıkken aktarma noktası hiçbir zaman boş bırakılmaz, ekipten bir kişi araç başında kalır.
Yükleme sırası da değişir. Normalde ağır eşya önce yüklenir; aktarmalı işte ise panelvana sığmayan uzun parçalar, örneğin tek parça gardırop gövdesi ya da uzun bir kitaplık, ilk seferlerde ayrı ele alınır. Bu parçalar gerekirse sökülür. Aktarmanın toplam süreye etkisi adrese göre değişir; teklifte süre bandını ve aktarma kalemini ayrı satırda yazarız.
Dar sokak ve asansör kurulamayan adreslerdeki diğer yöntemleri dar sokaklı mahallelerde taşınma yazımızda karşılaştırdık.
Çini, seramik ve atölye eşyası
İznik çinisiyle anılan bir kentte taşınan evlerde çini tabak, vazo ve duvara monte edilmiş çini panoya sık rastlarız. Bir kısmı aileden kalma, bir kısmı atölyelerden alınmış el yapımı parçalardır ve yerine konması kolay değildir.
Çini tabaklar asitsiz kâğıtla sarılır, bölmeli kolilerde dik durur. Duvara monte panolar sökülmeden önce fotoğraflanır, askı sistemi belirlenir; harçla sabitlenmiş bir panoyu duvardan ayırmayı ise önermeyiz, çünkü sökme sırasında karo kırılabilir ve yapıda iz kalır. Büyük boy parçalar için ölçüye özel, içi köpük kaplı ahşap kasa hazırlarız. Bu işlerin ayrıntısı hassas eşya taşıma hizmetimizde anlatılıyor.
Evde küçük bir atölye varsa, sırlanmamış ürünler, boya kavanozları ve seramik fırını ayrı değerlendirilir. Fırının ağırlığı, elektrik bağlantısının sökümü ve kapısının sabitlenmesi keşifte konuşulur. Tek başına bir fırın ya da birkaç kasalık atölye malzemesi taşıyacaksanız parça eşya taşıma ile tam ev taşımadan bağımsız planlanabilir.
İznik içinde taşıma yaptığımız başlıca mahalleler
- Selçuk
- Yeşil Camii
- Eşrefzade
- Mustafa Kemal Paşa
- Mahmut Çelebi
- Beyler
- Yenimahalle
- Boyalıca
- Elbeyli
- Müşküle
- Göllüce
- Çakırca
İznik'te talep gören üç hizmet
Sur içi erişim, çini ve seramik gibi kırılgan eşya ve göl kıyısından tek tek taşınan parçalar, ilçedeki talebi bu başlıklarda topluyor.
Evden Eve Nakliyat
Sur içinden sur dışına, göl kıyısından merkeze ya da İznik'ten Bursa'ya yapılan taşınmalarda ara araç aktarması, ambalaj, numaralandırma ve teslim tutanağı tek planda yürür. Keşiften sonra en geç 24 saat içinde gelen yazılı teklifte aktarma kalemi ayrı satırda gösterilir.
Piyano, Kasa ve Hassas Eşya Taşıma
Aile yadigârı çini tabaklar, el yapımı seramikler ve duvar panoları asitsiz kâğıt, bölmeli koli ya da ölçüye özel ahşap kasayla taşınır. Aktarmalı işlerde bu grup ayrı araç bölmesinde, en son yüklenip ilk indirilecek şekilde konumlanır. Parça listesi keşifte hazırlanır; değer beyanı gerekecekse bu liste dayanak olur.
Parça Eşya Taşıma
Göl kıyısındaki evden birkaç eşya almak, bir atölyeden fırın taşımak ya da sur içindeki dar sokağa tek bir dolap götürmek için panelvan yeterli olur. Büyük araç ve aktarma gerekmediği için bu işler tam ev taşımaya göre daha kısa bir pencerede tamamlanır.
İznik taşınmalarında sık sorulan sorular
Ana caddeler üzerindeki bazı adreslere kapalı kasa kamyon yanaşabilir. Ara sokaklarda ise sokak genişliği, köşe dönüşleri ve sur geçişleri buna çoğu zaman izin vermez. Keşifte aracın gireceği yolu yerinde belirleriz; kamyon giremiyorsa büyük aracı uygun bir noktaya bırakıp eşyayı panelvanla evin önüne getiririz.
Sıradan bir ev taşımasında çoğu zaman özel bir izin gerekmez; ancak sokağa uzun süre araç bırakmak, cepheye ekipman dayamak ya da tescilli yapıya müdahale gerektiren bir işlem varsa durum değişebilir. Kurallar yapıya ve güncel düzenlemeye göre farklılaştığı için İznik Belediyesi ve ilgili koruma bölge kurulu müdürlüğünden teyit etmenizi öneririz. Keşifte bu tür bir işlem gerekip gerekmediğini size söyleriz.
Aktarma ekstra bir araç, sürücü ve süre demektir; bu yüzden teklifte ayrı bir kalem olarak yer alır. Etkisi, kamyonun durabileceği noktanın evinize uzaklığına ve panelvan sefer sayısına göre değişir. Keşifte bu mesafeyi ölçer, tahmini sefer sayısını ve süre bandını teklife yazarız. Teklifte yazmayan bir ücret taşınma günü eklenmez.
Askı ya da vidayla asılmış panoları fotoğraflayıp söker, ölçüye özel kasayla taşırız. Harçla duvara gömülmüş panolarda söküm sırasında karo kırılma riski yüksektir ve duvarda iz kalır; bu işi taşıma ekibinin değil, çini restorasyonu bilen bir ustanın yapmasını öneririz. Pano söküldükten sonra kasalama ve taşıma bizde olabilir.
Uzun süre kapalı kalmış göl evlerinde ahşap mobilya ve tekstil nem almış olabilir. Nemli yüzeyi streçle doğrudan sararsak nem içeride kalır ve yolda koku ya da küf oluşabilir. Bu yüzden parçaları önce havalandırır ve kurularız, ardından battaniyeyle sararız. Taşınmadan birkaç gün önce evi havalandırmanız işi kolaylaştırır.
Çoğu durumda Orhangazi üzerinden İstanbul–İzmir Otoyolu'na bağlanan güzergâh kullanılır; körfez geçişi otoyolla yapılır ve geçiş ücreti teklife ayrı satır olarak yazılır. Sur içindeki bir evden çıkılıyorsa önce aktarmayla kamyon yüklenir, sonra yola çıkılır. Güzergâhın ayrıntılarını Bursa–İstanbul sayfasında karşılaştırdık.
Bir ucu sur dışında, büyük aracın yanaşabildiği bir adresse çoğu zaman biter. İki uç da aktarma gerektiriyorsa yol süresi ve panelvan seferleri tek günü zorlar. Böyle durumlarda yüklemeyi bir gün, boşaltmayı ertesi sabah yapmayı öneririz. İki seçeneği süre ve bedel açısından teklifte yan yana yazarız.