Akvaryum ve Canlı Bitki Nasıl Taşınır? Terraryum Dahil Adım Adım Prosedür

İş bölümü: canlıyı kim taşır, camı kim taşır

İlk kural değişmez: balıklar, sürüngenler, kuşlar ve diğer evcil hayvanlar kamyon kasasında yolculuk etmez. Kapalı kasada sıcaklık, havalandırma ve sarsıntı bir canlı için uygun değildir ve yük boşaltılana kadar kimse hayvanı kontrol edemez. Bi Ara Taşın ekipleri canlı hayvanı yük olarak araca almaz. Hayvanlar sahibiyle birlikte, iklimi ayarlanabilen bir binek araçta gider.

Taşıma ekibinin işi boşaltılmış cam tank, sehpa ya da dolap, filtre gövdesi, ışık ve ısıtma ekipmanı, dekor ve saksı bitkileridir. Bunlar ambalajlanır, araca doğru sırayla yüklenir ve yeni adreste yerlerine bırakılır. Tankın boşaltılması ve canlıların hazırlanması ise sahibinin, gerekirse akvaryumcu ya da veterinerin yardımıyla yaptığı iştir; çünkü canlıların alışkanlıklarını ve hassasiyetlerini yakından tanıyan kişi odur.

Mevzuat tarafında genel bir uyarı yapmak gerekir. Evcil hayvanın sahibiyle seyahati ile ticari hayvan taşımacılığı farklı kurallara tabidir. Koruma altındaki ya da egzotik türlerde sahiplik ve nakil için belge istenebilir; şehir ya da ülke değiştiriyorsanız hangi belgenin gerektiğini ilgili il müdürlüğüne ve veterinerinize önceden sorun. Kurallar tür ve güzergâha göre değişir ve güncellenebilir, bu yüzden burada kesin bir madde vermiyoruz.

Bir hafta ve iki gün kala yapılacak hazırlık

Hazırlık malzemeyle başlar. Balık sayısına göre kalın akvaryum torbaları ve lastik, her torbayı alacak büyüklükte strafor kutular, kapaklı temiz kovalar, pilli bir hava motoru, bir su şartlandırıcı ve amonyak ile nitrit test kiti. Torbaları taşınma sabahı saf oksijenle doldurmak isterseniz bunu hangi akvaryum dükkânının yapabileceğini bir hafta önceden öğrenin.

Taşınmadan 24–48 saat önce balıkları beslemeyi keserseniz torbadaki suya daha az atık karışır. Kapalı bir torbada birkaç saat boyunca biriken amonyak, sağlıklı bir balık için bile yoğun bir yüktür ve yem kesmek bu yükü azaltmanın en basit yoludur. Sağlıklı yetişkin balıklar bu kısa açlığı genellikle rahat karşılar; yavru ya da hasta balık varsa süreyi akvaryumcunuza danışın.

Aynı günlerde son büyük su değişimini yapın ve suyun parametrelerini ölçün. Taşımadan önce değerleri bilmek, yeni evde yapılacak ilk ölçümle kıyaslama imkânı verir.

Her durumda balıkları kendiniz taşımak zorunda değilsiniz. Yolculuk uzun sürecekse, yeni evin anahtarı birkaç gün gecikecekse ya da tankta hassas deniz canlıları varsa, balıkları bir akvaryum dükkânında veya tecrübeli bir hobi arkadaşınızın tankında geçici olarak barındırmak daha az riskli olabilir. Bu seçenekte tank yeni evde önceden kurulur, filtre olgunlaştırılır ve balıklar su değerleri oturduktan sonra getirilir. Karşılığı, bir iki haftalık ek bekleme ve dükkânla yapılacak anlaşmadır.

Saksı bitkileri de iki üç gün önceden sulanır, taşınma sabahı değil. Toprağın nemi köklere yetecek kadar kalır ama saksı ağırlaşmaz, taşırken alttan çamurlu su akmaz. Büyük bitkilerde dalları yumuşak bir iple gevşekçe toparlamak kapı geçişinde kırılmayı önler.

Taşınma sabahı: balıkları torbalamak ve filtreyi korumak

Sıra önemlidir, çünkü ısıtıcı ile filtre en son değil en önce ele alınır. Cam ısıtıcıyı sudan çıkarmadan en az yarım saat önce fişten çekin. Sıcak bir ısıtıcı havayla temas ettiğinde camı çatlayabilir ve sonraki kullanımda su sızdırabilir. Filtreyi de kapatın, ama malzemesini henüz çıkarmayın.

Balıklar tanktaki suyla torbalanır, çeşme suyuyla değil. Torbanın yaklaşık üçte biri su, üçte ikisi hava ya da oksijen olacak şekilde doldurulur. Her torba ikinci bir torbanın içine konur ve ağzı lastikle sıkıca kapatılır; torbanın alt köşeleri bantla yuvarlatılırsa küçük balıklar köşeye sıkışıp ezilmez. Dikenli ya da iri türler ayrı torbaya alınır. Torbalar karanlık strafor kutuya dizilir; karanlık balığın stresini azaltır, strafor ise sıcaklığı yolculuk boyunca daha dengeli tutar.

Filtre malzemesi bu işin görünmeyen kahramanıdır. Süngerde, seramik halkalarda ve kumda yaşayan bakteri kolonisi balık atığını daha zararsız bileşiklere dönüştürür ve bu koloninin sıfırdan kurulması haftalar alabilir. Malzemeyi yıkamadan, tank suyuyla dolu kapaklı bir kovaya alın. Oksijensiz suda bu bakteriler saatler içinde zayıflamaya başlar; pilli hava motoru kovaya bağlanırsa aynı gün kurulumu yetiştirmek çok daha güvenli olur.

Tanktaki suyun bir kısmını da kovalarda saklamak yeni evde balıklara tanıdık bir başlangıç sağlar. Tamamını taşımak gerekmez ve pratik de değildir.

Cam tank boş taşınır: ambalaj ve sehpa

Neden boş? Çünkü dolu tank taşınamayacak kadar ağırdır ve eğildiğinde su kütlesi bir tarafa yüklenerek cam panelleri birbirinden ayırmaya çalışır. Kumu tankın içinde bırakmak bile risklidir: 20–30 kg ıslak kum, tankın taban camına yolculuk boyunca vurur. Kum ayrı kovalara alınır, dekor ve kayalar ayrı sarılır, bitkiler tank suyuyla nemli tutulan bir kapta bekletilir.

Boş tankı ekip, üst kenarlarından değil tabanından taşır. Tank, tabanının tamamını destekleyecek düz ve sert bir levhanın üzerine alınır, dört köşesine karton koruyucu takılır ve dışı battaniyeyle sarılıp streçle sabitlenir. Tankın içine hiçbir şey konmaz; kasanın içinde ağırlık olmadan dururken bile camın üzerinde eşya bulunmamalıdır. Araçta tank dik durur, kasa duvarına dayanır ve önüne ağır eşya yüklenmez.

Sehpa ya da akvaryum dolabı çoğu zaman gözden kaçar. Tank ağırlığını yıllarca taşıyan bu dolabın ayak ve bağlantı noktaları gevşemiş olabilir; söküldüyse bağlantı parçaları etiketli torbaya konur. Yeni evde dolap yerleştirildikten sonra su terazisiyle hem boyuna hem enine kontrol edilir. Birkaç milimetrelik eğim, dolu tankta silikon hattına yıllarca eşit olmayan bir yük bindirir.

Büyük tanklarda ekip sayısı ve kapı geçişi keşifte konuşulur. Tank uzunluğu 150 cm'yi geçiyorsa merdiven dönüşünde ve asansör kabininde ölçü sorunu çıkabilir; bu tip tanklar hassas eşya taşıma planına ayrı kalem olarak eklenir.

Terraryum hayvanları ve ekipmanı

Sürüngenler vücut ısılarını çevreden alır. Bu yüzden terraryum hayvanını taşırken asıl mesele hareket değil sıcaklıktır. Kışın soğuk bir araçta birkaç saat bekleyen tropik bir kertenkele ciddi biçimde etkilenebilir; yazın güneş altındaki bir otomobilin içi ise daha da tehlikelidir. Hangi aralığın türünüz için güvenli olduğunu veterinerinize ya da türü tanıyan bir uzmana sorun ve yolculuğu o aralığa göre kurun.

Genel yöntem şöyledir. Hayvan havalandırma delikleri açılmış, içi yumuşak bir bez veya kâğıtla döşenmiş küçük bir kutuya alınır; yılanlar çoğunlukla bez bir torbaya konup torba kutunun içine yerleştirilir. Kutu, sıcaklığı dengede tutmak için strafor bir kutunun ya da yalıtımlı bir çantanın içinde taşınır. Soğuk havada ısı paketi kullanılacaksa hayvanla doğrudan temas etmeyecek şekilde, bir katman arkasına konur. Taşımadan önceki günlerde besleme erteleme konusunda türe göre farklı öneriler vardır; özellikle yılanlarda bu süreyi veterinerle belirleyin.

Terraryumun kendisi akvaryuma göre hafiftir ama camı ince ve sürgülü kapakları gevşek olabilir. Isı lambaları, UVB ampuller ve termostat ayrı sarılır; ampuller orijinal kutularında ya da balonlu naylonla korunur. Taban malzemesi boşaltılır. Terraryum da yeni evde ilk kurulan şeyler arasında olmalıdır, çünkü hayvan kutusundan çıkmadan önce ısının ve nemin hedef değere ulaşması birkaç saat alır.

Saksı bitkileri: nem, ışık ve kapalı kasa

Bitkiler taşınmayı hayvanlardan daha sessiz karşılar ama tepkilerini sonra verir. Yapraklarını döken bir ficus ya da ucu kararan bir palmiye, çoğu zaman taşıma günündeki bir sıcaklık şokunun birkaç gün sonraki sonucudur. Tropik kökenli salon bitkilerinin çoğu 10 °C'nin altındaki soğuğa ve kapalı bir kasada öğle saatinde oluşan sıcağa duyarlıdır.

Kısa bir şehir içi yolda, örneğin Osmangazi'den Gemlik'e uzanan bir saati bulmayan güzergâhta, bitkiler kamyona en son yüklenir ve ilk boşaltılır; böylece kapalı kasada geçirdikleri süre kısalır. Uzun yolda ise büyük ve değerli bitkileri kendi aracınızda taşımanızı öneririz. Saksının dibi naylonla sarılır, toprak yüzeyi kâğıtla örtülür ki dökülmesin, saksılar birbirine yaslanarak devrilmeleri engellenir.

Işık tarafında birkaç günlük karanlık çoğu bitkiye zarar vermez. Hata, yeni evde bitkiyi gün ışığı hiç almayan bir köşeden doğrudan öğle güneşine koymaktır. İlk hafta bitkiyi eski evdekine yakın bir ışık düzeyinde tutmak, saksı değiştirmeyi ve gübrelemeyi birkaç hafta ertelemek, kök ve yaprağın yeni ortama alışmasına zaman tanır.

Kaktüs ve dikenli bitkilerde eldiven ve kalın kâğıt yeterlidir. Asma ve sarmaşık türlerinde ise destek çubuğundan ayırmak yerine çubukla birlikte, dalları gevşekçe sarılarak taşımak daha az kırık bırakır.

Yeni evde kurulum ve ilk hafta

Yeni adreste ilk iş tankın yerini belirlemektir. Pencere önü, radyatör yanı ve kapı arkası uygun değildir. Dolap terazilendikten sonra tank yerine konur, kum ve dekor yerleştirilir, saklanan eski su ve şartlandırıcıyla hazırlanmış yeni su eklenir. Filtre, kovada korunan malzemesiyle birlikte hemen çalıştırılır, ısıtıcı ise su tankta birkaç dakika bekledikten sonra fişe takılır.

Balıklar tanka birden boşaltılmaz. Önce torbalar kapalı hâlde 15–30 dakika tankın suyunda yüzdürülür ki sıcaklık eşitlensin. Ardından torbaya birkaç dakika arayla az miktarda tank suyu eklenir. Balıklar son olarak kepçeyle tanka alınır; torbadaki su tanka dökülmez.

İlk hafta dikkat dönemidir. Bakteri kolonisi taşıma sırasında zayıflamış olabileceği için amonyak ve nitrit değerleri birkaç gün boyunca ölçülür, besleme hafif tutulur. Değerlerde yükselme görülürse küçük ve sık su değişimi yapılır. Balıklarda solunum hızlanması, yüzeyde toplanma ya da renk kaybı görürseniz akvaryumcunuza ya da su canlılarından anlayan bir veterinere danışın.

Taşınma gününüzü bu sıraya göre kurmak için keşifte akvaryum, terraryum ve büyük bitkileri ayrıca gösterin; ekip bunları evden eve nakliyat planında yükleme sırasının sonuna, boşaltma sırasının başına yerleştirir. Kedi, köpek ve çocuklarla aynı gün taşınıyorsanız çocuklu ve evcil hayvanlı ailelerin taşınma planı yazısı günün geri kalanını düzenlemenize yardım eder. Bugün yapabileceğiniz ilk iş şu: akvaryum dükkânınızı arayıp taşınma sabahı torbalara oksijen doldurup dolduramayacaklarını sorun ve tankınızın boyunu ölçüp keşif görüşmesine hazır tutun.